تاریخ ارسال : ۲۰ مهر ۱۳۹۷ ساعت : ۱۱:۵۸ ب.ظ ۰ نظر
Print Friendly

از زهد ریائى تا چند رنگى جهان سیاست، باحافظ

کاشان نیوز-محمد ثابت ایمان: شعر حافظ، صرف نظر از رویکرد عرفانی، در محور و مختصات جامعه ى شیراز قرن هشتم چرخ می زند.
ویژگی اساسی آن، رندانگی های به جا در برخورد با مصادیق به انحراف رسیده ى ؛ زهد _ مفتی – قاضی – اهل منبر و مدرسه، صوفى گرى و بالاخره اهل قیل و قال است.
او یک ملی گرای متشرع، متصف به آداب درست طریقت، در همان عرفان ایرانی مى باشد که پیش از او در بزرگان مکتب عشق نیز، چون بایزید و حلاج به ظهور رسیده است.
نگاه او به انسان ایرانى و بهره گیری از مفاهیم شاهنامه و برخورداری از تعالیم حیات بخش قرآن کریم، احادیث و روایات، در قاب تلمیح و استعاره و ایهام و … ، از او رندی جهانی در برخورد با قبای ژنده ی زهد ریایی و تهجر توخالی منبعث از نگاه قشری به دین و مبانى الهى آن ساخته است.

این حلقه های به انحراف رفته در قرن هشتم با روی کار آمدن امیر مبارز معلوم الحال در لباس محتسب آن روزگار، به مفهوم کسی که باید حد بر خروج از معارف و ورود به نهایی منکر وارد کند، کاملتر مى شود و حافظ در یکسر با زاهدان و صوفیان دروغین دست و پنجه نرم می کند و در سویی در کف اتصال حکومت با ساختارهاى اجتماعى و مردم ،
در برابر عمل ناصواب ایشان به مبارزه می نشیند. تو گویی در تابلویی به سحر قلم و توان واژه و پرده پوشی هاى شگرف غلاف ظریف علوم بدیعی، و گاهى با طنزی فاخر، تکلیف همه ی اعصار بعد از خویش را در تطبیق سره از ناسره ی راه مشخص می کند.
او واژگونی این دور سپهرنام را باور کرده است .
مى داند که خرسندى اهل راز از درک راه و معانی آن در این واژگونی دچار اختلال و ناصافی “می ” مى باشد!

مجوی عیش خوش از دور واژگون سپهر
که صاف این سر خم جمله دردی آمیز است

از دید او علف در پیش سگان است و استخوان در آخور اسبان. اهل فضیلت و معنا در کناری و دردی ناصاف اهل نادان روزگار، در بالای سر صراحی جا خوش کرده است. چه تو چون اهل فضلی و دانش،
پس همین گناهت بس !
این تابلو به تصویر کشیده ى از او هنوز دیدنی ترین باغ تماشا در نگاه به جامعه ى امروز ایرانی ماست، چه او حافظ است، اما نه در هیبت تنها تفالی آنهم از روی مصلحت و تعبیرى که می خواهیم از او درک کنیم. مدنیت برای او در قاب یکرنگى با مردم و پرهیز از دروغ و ریا و رسوایی پیرایه ی گشاد و آستین کوتاه زهد نامحرمان راه به تعریف نشسته است.
اما افسوس! که این شمه و شکوه رندانگی هاى او در جهان صرف عشق محور شرقى، تنها به قاب شب های یلدا و نوروز فالهای
بی بنیان گذشته و راهى به تعقل و تفکر خلق و جامعه نبرده است. او که با همه ى ناملایمات زمانش از ما می خواهد که ؛

بیا تا در می صافیت راز دهر بنمایم
به شرط آنکه ننمایی به کج طبعان دل کورش!

مصداق دردى روى مى ناصاف این روزگاران باید چشید و دید و گذشت را، سالهاست در ساختار عمودى قدرت با گزینش هاى مربوط و نامربوط برخى از مدیران کشور شاهدیم.
استیصال موجود :
– از فرسودگى در توان عوامل اجرائى
– نبود اراده ى جانشین پرورى
– تفکر منبعث از مرده ریگ هاى ذهنى و نقص در نگرش
– چیرگى سیاست ورزى و رفتار سلیقه اى
بر اخلاق و فرهنگ
– وارونگى فرهنگى ناشى از دوران گذار جامعه
– تفسیر نامناسب از دین
و نپذیرفتن تحولات جدى جامعه جهانیست.
راز این عقب ماندگى در دو ساحت ساختار، و منابع انسانى قابل جستجوست.
حلقه ى بسته ى وابسته به حزب و جناح سیاسى، باید راه به فرانگرى برده و از قاعده ى جدی انتخاب شایستگان بى رنگ ملت برخوردار باشد، آنهم با عبور از گفتمان هاى نارس گذشته!
حافظ محصول پیوند درست ملیت و اسلامیت بدون پرده و حجاب است.
هنوز فریاد :
عشقت رسد به فریاد گر خود بسان حافظ
قرآن زیر بخوانى با چهارده روایت
او ، نشانه ى پیوند خاتم اخلاق بر ریشه هاى سترگ میهنى حلقه ى ارزشهاى ملى ایران بزرگ است.
در چنین نگاه مبارز ابرمردى ، راه بر الگوهاى نادرست مدنى بسته مى ماند .
چراکه هرگونه سهم بندى جناحى، راه ورود هرچیز و هرکس را، به اعتبار نقاب هاى به اصطلاح مدنى افراد هموار کرده و مسیر خدمت صادقانه و بدون نفاق را، از ظرفیت شایستگان ملت دور مى کند، از این منظر برچسب ورود به بازى احزاب به طمع سهم خواهى ها، هیچ فرقى با لباس زهد ریایى صاحبان مذهب دروغین نداشته و هر دو راه به چند رنگى جامعه برده و سخن مولاى جانها مبنى بر؛ ” از چند رنگى در دین بپرهیز” را نادیده گرفته و محصولش تشویش و برهم پاشیدگى وضعیت نابسامان مدیریت، و حضور نابلدان و نابخردان در اداره ى امور مردم مى شود.
در چند رنگى احزاب سیاسى مى توان غربال به دست، خشک و تر جامعه ى فرهیخته را به چوب تعصب و افت سیاست زدگى زده و امکان خدمت به مردم را از بین برد.

نگاه زهد ریایى یا دسته بندى هاى ناهمگون سیاسى، هر دو راه به تعصب برده و تعصب آفت اندیشه و صلاح جامعه است.

لینک خبر: http://kashannews.net/?p=72266
مطالب مرتبط

دیدگاه شما

لطفا مقدار صحیح را در کادر زیر وارد نمایید: