کاشان نیوز: معاون آبخیزداری، امور مراتع و بیابان سازمان جنگل‌ها، مراتع و آبخیزداری با اشاره به برگزاری کنفرانس مبارزه با گردوغبار در دوشنبه ۱۲ تیرماه در تهران اظهار داشت: یکی از برنامه‌های این کنفرانس جهانی بازدید از سایت‌های مقابله با گردوغبار ایران است که با مسئولیت سازمان جنگل‌ها در روز دوم کنفرانس و در ۱۳ تیرماه انجام می‌شود.
پرویز گرشاسبی با اشاره به اینکه روز سه‌شنبه (۱۳ تیرماه) بازدید از سه سایت جمهوری اسلامی ایران برنامه‌ریزی‌شده است افزود: اولین سایت آران و بیدگل در استان اصفهان است که تجربه مقابله با طوفان‌های شن و گردوغبار را در کشور ایران نشان می‌دهد.
وی ادامه داد: در این سایت از اقدام‌های سازمان جنگل‌ها ازجمله درختکاری و مالچ‌ پاشی که مانع حرکت شن‌های روان به سمت شهرها می‌شود بازدید خواهد شد.

آران و بیدگل درزمینهٔ بیابان‌زدایی بسیار موفق عمل کرده است
فرماندار آران و بیدگل در گفت‌وگو با ایرنا بابیان این‌که این شهرستان ویترین عملکرد سازمان جنگل‌ها، مراتع و آبخیزداری کشور در موضوع طرح‌های بیابان‌زدایی است اظهار داشت: این شهرستان با اقدام‌های صورت گرفته در ۵ دهه گذشته درزمینهٔ بیابان‌زدایی بسیار موفق عمل کرده است.
ابوالفضل معینی نژاد با اشاره به این‌که شهرستان آران و بیدگل ۶۱۰ هزار هکتار وسعت دارد که اکثر آن‌هم بیابانی است افزود: این شهرستان علیرغم کویری بودن، خشک‌سالی و کاهش بارندگی درزمینهٔ‌ بیابان‌زدایی و تثبیت شن‌های روان در کشور بسیار موفق عمل کرده است.
وی میزان متوسط بارندگی در سال در آران و بیدگل را ۱۲۰ میلی‌متر برشمرد و گفت: در این شهرستان بیش از ۳ هزار میلی‌متر تبخیر آب داریم ولی به جهت فعالیت‌های گسترده اداره منابع طبیعی در تثبیت شن‌های روان تا حدود زیادی موفق بودیم.
وی تصریح کرد: در سایه تثبیت شن‌های روان نیز فعالیت‌های کشاورزی و صنعتی در این شهرستان گسترش‌یافته است که در حال حاضر هم مهم‌ترین رسالت ما حفاظت از عرصه‌های منابع طبیعی تثبیت‌شده است.

۳۸۴ هزار هکتار از مساحت آران و بیدگل بیابانی است
رئیس اداره منابع طبیعی و آبخیزداری شهرستان آران و بیدگل نیز در گفت‌وگو با ایرنا با اشاره به مساحت ۳۸۴ هزار هکتاری عرصه‌های بیابانی این شهرستان افزود: مهم‌ترین پدیده ژئومورفولوژی منطقه، وجود نوار ریگ بلند به طول ۹۰ کیلومتر است که مساحت آن حدود ۱۱۲ هزار هکتار و در اولویت طرح‌های بیابان‌زدایی و تثبیت شن‌های روان است.
رضا شفیعی بیان کرد: کار تثبیت شن‌های روان منطقه از سال ۱۳۴۸ آغازشده است که بذرپاشی، مالچ پاشی، قلمه‌ کاری و بذرکاری ۴ روش تثبیت شن‌های روان در این منطقه بوده است.
وی گفت: مالچ ‌پاشی باعث تثبیت شن‌‌های روان و همچنین مانع تبخیر رطوبت می‌شود و بعدازآن با نهال‌کاری تپه‌های شنی به‌طور کامل تثبیت می‌شود.
شفیعی تصریح کرد: برای طرح‌های نهال‌کاری از درختان بومی منطقه ازجمله تاغ، اسکنبیل، قره داغ و شوره گز استفاده می‌شود که در مقابل خشک‌سالی هم مقاوم هستند.

نتیجه بیابان‌زدایی در آران و بیدگل ایجاد ۱۲۰ هزار هکتار جنگل دست کاشت است
کارشناس واحد بیابان اداره منابع طبیعی و آبخیزداری آران و بیدگل نیز اظهار داشت: شهرستان آران و بیدگل با وسعت ۶۱۰ هزار هکتار دارای عوارض مختلف بیابانی همچون ماسه‌زار، دشت ریگی، دریاچه نمک، کلوت و یاردانگ است.
حمید گل‌آرایی افزود: وسعت ۳۸۴ هزار هکتاری اراضی بیابانی و وسعت ۱۱۲ هزار هکتاری ماسه‌های روان در این منطقه، باعث وقوع پدیده فرسایش بادی و طوفان‌های ماسه‌ای در سال‌های قبل از اجرای طرح تثبیت شن در منطقه می‌شده است.
وی گفت: بنا بر اظهارات افرادی که دوران قبل از اجرای طرح بیابان‌زدایی را به خاطر دارند درگذشته با کوچک‌ترین وزش باد در منطقه وضعیت چنان بحرانی می‌شد که آسمان روز سیاه می‌شد و گویی شب فرارسیده که با وقوع چنین وضعیتی تمام رفت‌وآمدها و فعالیت‌های اقتصادی شهر متوقف می‌شد.
وی افزود: طرح‌های تثبیت شن و فعالیت‌های بیابان‌زدایی ازجمله نهال‌کاری، قلمه‌ کاری، بذرکاری و مالچ پاشی جهت جلوگیری از اثرات مخرب بیابان‌زایی از سال ۱۳۴۹ در این شهرستان آغاز و تا به امروز ادامه دارد که نتیجه اجرای این فعالیت‌ها تثبیت نوار ریگ‌بلند به طول ۸۰ کیلومتر و ایجاد ۱۲۰ هزار هکتار جنگل‌های دست کاشت تاغ است.
گل‌آرایی بیان کرد: امروز فعالیت‌های بیابان‌زایی، باعث رونق فعالیت‌های اقتصادی، کشاورزی و زیر بنایی در شهرستان آران و بیدگل شده است به‌طوری‌که درحالی‌که حاضر این شهرستان با ۱۵ هزار هکتار سطح اراضی زیر کشت محصولات زراعی و باغی، رتبه اول تولید پسته در استان اصفهان، قطب اول تولید فرش ماشینی در کشور گویای اثرات فعالیت‌های بیابان‌زدایی می‌باشند.
وی بابیان اینکه در سال‌های نه‌چندان دور در این شهرستان عملیات تثبیت شن و بیابان‌زدایی در حجم وسیعی صورت گرفته است افزود: در حال حاضر وجود ۱۰۹ هزار هکتار کانون بحران فرسایش بادی که با وزش باد و فرسایش خاک، باعث خسارت به تأسیسات زیربنایی، اراضی کشاورزی، مسکونی و صنایع می‌شود بایستی فعالیت‌های بیابان‌زدایی در این مناطق بیش از گذشته متمرکز شود.
لازم به ذکر است، بر اساس گزارش‌های سازمان محیط‌زیست و کارشناسان در ایران علل گردوغبار و ریزگردها می‌تواند نسبت به هر شهر متفاوت باشد، اما یکی از اصلی‌ترین آنها، زمین و دشت‌های رهاشده و خشکی باتلاق‌ها می‌باشد و همچنین وجود خشک‌سالی در منطقه می‌تواند پیش‌زمینه‌ای برای ایجاد زمین‌های رهاشده و درنتیجه پیدایش گردوغبار شود.
کارشناسان اندازه ریزگردها را از یک تا ۱۰ میکرون اعلام می‌کنند و تأکیددارند که حتی درختان‌ هم از این پدیده در امان نیستند به‌طوری‌که این ذرات می‌توانند روی گیاهان اثر بسیار منفی بگذارند، روزنه‌های تنفسی گیاهان را مسدود کنند و به‌این‌ترتیب تنفس گیاه متوقف ‌شود، این امر موجب کاهش جذب نور و زرد شدن و ریزش برگ‌ درختان می‌شود.
کارشناسان‌ همچنین اعلام می‌دارند؛ زرد شدن و ریزش برگ درختان آثار کوتاه‌مدت گردوغبار بر فضای سبز است و این پدیده اثرات طولانی‌مدت نیز دارد، کاهش رشد درختان و خشک شدن فضای سبز ازجمله اثرات طولانی‌مدت گردوغبار بر فضای سبز است.
در این حال پزشکان برای در امان ماندن از اثرات منفی ریزگردها و گردوغبار بر روی سلامت ما انسان‌ها توصیه‌هایی دارند ازجمله این‌که در موقع بروز این پدیده بهتر است کودکان، سالمندان، بیماران قلبی و آنها که ناراحتی‌های عفونی دارند از منزل خارج نشوند و در صورت اجبار برای خروج از منزل، از یک یا حتی دو ماسک مناسب و فیلتردار برای جلوگیری از ورود ریزگردها به داخل دهان، بینی و ریه‌ها کمک بگیرند و در صورت نداشتن ماسک از پارچه خیس هم می‌توان استفاده کرد.
همچنین کارشناسان تغذیه به خوردن میوه‌های تازه، شیر و لبنیات و نوشیدن آب فراوان در روزهایی که ریزگردها در هوا زیاد است، توصیه می‌کنند و می‌گویند: نوشیدن آب، شیر و لبنیات باعث دفع مواد آلوده از طریق کلیه‌ها و نرم کردن مخاط ریه می‌شود، بنابراین به مردم توصیه می‌کنند روزانه ۴ تا ۶ لیوان آب برای جلوگیری از التهاب ریه و مقابله با ریزگردها مصرف کنند.

منبع: ایزنا